• Wieś położona w niewielkiej odległości od Barlinka, o której po raz pierwszy napisano w 1289 roku. Owy wpis dotyczył nadania tych ziem na rzecz Wernera Albusa Witte. Miejscowość wówczas…

  • Położony kilka kilometrów na południowy zachód od Barlinka Richnow, został założony w średniowieczu a pierwsza wzmianka o nim, pochodzi z 1337 roku. Była to typowa wieś, założona na…

  • Miejscowość położona w obrębie śródleśnej kotliny z sąsiadującymi z nią licznymi jeziorami polodowcowymi. Z niemiecka Mückenburg a po polsku Moczydło. Właśnie tą wieś, chcemy dziś

  • Historia Dankowa i jego mieszkańców jest nierozerwalnie związana z przyrodą. Najpierw była puszcza, później pojawili się pierwsi osadnicy, którzy wykorzystali puszczańskie drewno do budowy…

  • Wymieniana w kronikach już od 1296 roku miejscowość, oddalona od Barlinka o około 10 km, z niemiecka nazwana została Chursdorf. W tym roku odnotowane zostało prawo patronatu nad tutejszą

  • Danków niewielka wieś położona w województwie lubuskim, w połowie drogi pomiędzy Strzelcami Krajeńskimi a Barlinkiem. To miejsce niezwykłe, pełne tajemnic i niezwykłych wydarzeń

  • Pełna roślin naczyniowych i mszaków.  Poddana przez tysiące lat czynnikom erozyjnym. Jej szerokość to 2-3 km a głębokość 80-90 m. Imponująca, poprzecinana jarami a różnice jej poziomów…

  • Żydowo, wieś położona ok. 3,5 km od Barlinka. Podobnie jak inne miejscowości, również i ta swoje początki ma w średniowieczu. Pierwsze wzmianki o niej, znajdziemy w księgach pod datą

  • W 1923 roku, w Barlinku otwarto halę sportową. Jej fundatorem był baron Dietrich von Klitzing, urodzony 18 lutego 1873 roku w Dzikowie. I właśnie tym razem, zapraszamy Państwa w historyczną

  • Opowieścią o powstaniu Moczkowa, rozpoczęliśmy krótki cykl, w których chcemy Wam przybliżyć historię kilku miejscowości leżących w okolicach Barlinka. Dziś, zapraszamy w wirtualną

  • O powstaniu Barlinka wiemy dużo. Jego pierwszym burmistrzem był Henryk Toyte. Rycerz, za rządów którego miasto rozrosło się, było silne i bogate. Akt nadania praw miejskich został podpisany…


 czwartek 11 sierpnia 2022r.   imieniny: Aleksander, Herman, Ligia

Reklama

Auto Serwis Barlinek

Gomex Krzysztof Goryński

MICHALSKI APARTMENTS

A A A
0 1 1 1 1 1
barlinek

Naturalne położenie Barlinka w centrum kompleksu leśnego sprawiło, że przemysł dający zatrudnienie wielu robotnikom w dużym stopniu związany był z gospodarką leśną. Pierwotne barlineckie bukowe knieje, w których sporadycznie spotkać można było pojedyncze dęby, zaczęto zagospodarowywać na początku XIX wieku.

Wówczas to pozyskanie drewna nabrało cech planowej gospodarki, a gospodarka leśna uległa zasadniczym zmianom. Dotychczasowy wyręb metodą „przerzedzeniową” zastąpiono uprawami i planową wycinką, o których decydowała administracja leśna. W tym okresie zaczęto w większym stopniu uprawiać sosnę, która to do tej pory na te tereny musiała być sprowadzana z sąsiednich dzielnic. (1)

Początkowo przecieraniem drewna zajmowały się małe rodzinne zakłady ulokowane na wsi w pobliżu wyrębu, wyposażone w prymitywne traki pionowe, napędzane głównie przez napędy wodne i wiatrowe. Dalsza obróbka odbywała się w także niedużych miejskich zakładach rzemieślniczych gdzie z pomocą prostych narzędzi wykonywano głównie meble oraz drewniane elementy budynków.

REKLAMA

Wraz z rozwojem cywilizacji zapotrzebowanie na produkty tartaczne stale wzrastało, a konieczność trans-portu drewna do tartaków wymuszała budowę dróg. W XIX i XX wieku powstało na terenie lasów w okolicy Bar-linka wiele utwardzonych dróg m.in. Krzynka – Lipy, Krzynka – Karsko, które pozwalały na transport pozyskane-go drewna do tartaków w Krzynce, Moczydłach, Barlinku i Gorzowie.

W połowie XIX wieku prace ręczne w coraz większym stopniu były zastępowane obróbką maszynową. Dzięki technice parowej w tartakach zaczęto używać o wiele bardziej wydajnych traków mechanicznych. W okresie tym nastąpił najbardziej dynamiczny wzrost produkcji przemysłu tartacznego. Małe warsztaty zastępowane były większymi zakładami specjalizującymi się w przerobie drewna i wykorzystującymi w procesie przecierania nowe przemysłowe metody obróbki drewna. Zakłady te nazywane tartakami posiadały zwykle plac składowy, hale tartaczną i skład tarcicy.

Tartacznictwo było często ubocznym zajęciem młynarzy. Tak było także w Barlinku. Funkcję tartaku pełnił np. założony w 1858 roku przez Otto Bahnsa zbożowy Młyn Dolny (Hinter Mühle). (2)

 

barlinek

Dzisiejsze zdjęcia będącego w ruinie ryglowego budynku Młyna Dolnego, przy którym także przecierano drewno.

Dwukondygnacyjny budynek młyna o masywnej kamiennej podbudowie opiera się czasowi i czeka na ratunek.

 

Tartak funkcjonował także przy Młynie Przednim (Vormühle). Jego właścicielem był Richard Jänike. Zakład ten, który ulokował się obok młyna w centrum Barlinka był najstarszym, w którym wykorzystywano mechaniczną obróbkę drewna. Firma Richarda Jänike już w połowie XIX wieku używała piły parowej o mocy 6 KM i była to pierwsza maszyna o napędzie parowym na terenie Barlinka.

Tartak istniał do 1928 roku. Później na miejscu tartaku powstał dom towarowy.

 

barlinek

Najstarszy tartak w Barlinku ulokowany przy Młynie Przednim.
Po prawej stronie widoczny jest komin, którego budowa miała miejsce jeszcze przed 1870 rokiem.
(Do zdjęcia pozowało 16 osób – pewnie wszyscy pracownicy tartaku.)

 

Jak można przeczytać w pracy Ivo Franza 3/ w 1895 roku na terenie powiatu Soldin (myśliborskiego) było 16 tartaków zatrudniających 177 pracowników. W 1907 roku z uwagi na użycie nowocześniejszych maszyn tartacznych liczba ich zmniejszyła się do14, zaś liczba zatrudnionych pozostała praktycznie ta sama. Wynosiła ona 175 pracowników. Oznaczało to, że w statystycznym tartaku zatrudnienie znajdowało około 13 osób.

 

barlinek

Na zdjęciu z 1928 roku uwieczniającym przemarsz obok tartaku w czasie obchodów 650-lecia założenia miasta
widać po lewej stronie jeszcze leżące kłody drewna na placu przy Młynie Przednim.

 

Andrzej Mrowiński

 

PRZYPISY
1/ strona internetowa Nadleśnictwa Barlinek: http://www.barlinek.szczecin.lasy.gov.pl
2/ Błażej Skaziński, Barlinek na szlaku młynów, Wydawnictwo ZAPOL, 2014
3/ Ivo Franz, Historische Sägeindustrie in Brandenburg: Entwicklung von 1850 bis 1990, (Przemysł tartaczny w Brandenburgii – rozwój od 1850 do 1990 roku), Hamburg, 2009

 

Dodaj komentarz


Wpisy wulgarne, zawierające błędy ortograficzne, hejt, kłótnie, obsceniczne czy obrażające innych komentatorów i naruszające podstawowe zasady netykiety (np. pisane DUŻYMI LITERAMI), nie będą publikowane. Zapraszamy do kulturalnej dyskusji. Nie odpowiadamy na anonimowe komentarze. Zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj? Napisz do nas redakcja@barlinek24.pl lub użyj przycisku "Zgłoś administratorowi". Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników. Redakcja nie odpowiada za treść komentarzy. Prosimy nie podpisywać anonimowych komentarzy z imienia i nazwiska.

Twój komentarz nie został opublikowany? Skorzystaj z fb i komentuj pod postem na naszym profilu B24.